ਰਾਖੇ ਰਾਖਣਹਾਰਿ ਆਪਿ ਉਬਾਰਿਅਨੁ — ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ ਸਹਿਤ

ਰਾਖੇ ਰਾਖਣਹਾਰਿ ਆਪਿ ਉਬਾਰਿਅਨੁ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਰਾਗ ਗੂਜਰੀ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰਿਆ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜੋ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਅੰਗ 517 ’ਤੇ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਨੂੰ ਉਸ ਰੱਖਿਅਕ ਵਜੋਂ ਸਲਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਔਖ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਅੰਗ 517ਰਾਗੁ ਗੂਜਰੀGuru Arjan Dev Ji

🙏 ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਜਾਂ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਢਕਦੇ ਹਨ।

ਮਃ ੫ ॥

mahalaa panjavaa ||

Fifth Mehla:

ਰਖੇ ਰਖਣਹਾਰਿ ਆਪਿ ਉਬਾਰਿਅਨੁ ॥

rakhe rakhanahaar aap ubaarian ||

ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਆਪ (ਵਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ) ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ,

ਗੁਰ ਕੀ ਪੈਰੀ ਪਾਇ ਕਾਜ ਸਵਾਰਿਅਨੁ ॥

gur kee pairee pai kaaj savaarian ||

ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪੈਰੀਂ ਪਾ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਉਸ ਨੇ ਸਵਾਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ,

ਹੋਆ ਆਪਿ ਦਇਆਲੁ ਮਨਹੁ ਨ ਵਿਸਾਰਿਅਨੁ ॥

hoaa aap dhiaal manahu na visaarian ||

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪ ਦਿਆਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ (ਆਪਣੇ) ਮਨੋਂ ਵਿਸਾਰਿਆ ਨਹੀਂ,

ਸਾਧ ਜਨਾ ਕੈ ਸੰਗਿ ਭਵਜਲੁ ਤਾਰਿਅਨੁ ॥

saadh janaa kai sa(n)g bhavajal taarian ||

ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ (ਰੱਖ ਕੇ) ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਤਰਾ ਦਿੱਤਾ ।

ਸਾਕਤ ਨਿੰਦਕ ਦੁਸਟ ਖਿਨ ਮਾਹਿ ਬਿਦਾਰਿਅਨੁ ॥

saakat ni(n)dhak dhusaT khin maeh bidhaarian ||

ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਤੋਂ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜੋ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਗੰਦੇ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਮਾਰ ਮੁਕਾਇਆ ਹੈ ।

ਤਿਸੁ ਸਾਹਿਬ ਕੀ ਟੇਕ ਨਾਨਕ ਮਨੈ ਮਾਹਿ ॥

tis saahib kee Tek naanak manai maeh ||

ਨਾਨਕ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਭੀ ਉਸ ਮਾਲਕ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ

ਜਿਸੁ ਸਿਮਰਤ ਸੁਖੁ ਹੋਇ ਸਗਲੇ ਦੂਖ ਜਾਹਿ ॥੨॥

jis simarat sukh hoi sagale dhookh jaeh ||2||

ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿਮਰਿਆਂ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ।੨।

📖 ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕੀ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ

ਸ਼ਬਦ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੱਖਣਹਾਰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਆਪ ਸਾਨੂੰ ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨੀਂ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਕੰਮ ਸਵਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਇਆ ਅਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲਦੇ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰਖਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ (ਸਾਧ ਸੰਗਤ) ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਡਰਾਉਣੇ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ।

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਤੋਂ ਮੂੰਹ ਮੋੜਦੇ ਹਨ, ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਲ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ: ਬੁਰਾਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਅੱਗੇ ਟਿਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਾਲਕ ਦਾ ਆਸਰਾ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਕਰਕੇ ਰੱਖੀਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਦਰਦ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

🎶 ਸਿੱਖ ਇਸ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕਰਾਨੇ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਵਜੋਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ: ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਫ਼ਰ ਤੋਂ ਸੁੱਖੀਂ-ਸਾਂਦੀਂ ਮੁੜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਟਲ ਜਾਣ ’ਤੇ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਔਖੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਿਆਂ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਕਸਰ ਅਰਦਾਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਰਤਨ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਸਿੱਖ ਆਪਣੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਅਰਦਾਸਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਰੋਜ਼ ਇਸ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਕਿ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਸਦਾ ਰੱਖਿਅਕ ਹੈ।

← ਅਰਥਾਂ ਸਹਿਤ ਸ਼ਬਦ