ਦਸ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ
ਗੁਰੂ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਚਾਨਣ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦਸਾਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਰੱਬੀ ਜੋਤ ਸੀ — ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਦੀਵਾ ਅਗਲੇ ਦੀਵੇ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ
ਸਿੱਖ ਸਤਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ “ਜੀ” ਜਾਂ “ਸਾਹਿਬ” ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿਖਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਰਤਦੀ ਹੈ।
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ
1469–1539
ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਬਾਨੀ, ਮਹਾਨ ਯਾਤਰੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਕ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 2ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ
1539–1552
ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ, ਤੰਦਰੁਸਤ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਲੰਗਰ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 3ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਜੀ
1552–1574
ਬਰਾਬਰੀ ਅਤੇ ਸਭ ਲਈ ਲੰਗਰ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 4ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ
1574–1581
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਸਾਉਣਾ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 5ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ
1581–1606
ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸੰਪਾਦਨਾ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 6ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ
1606–1644
ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ: ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 7ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ ਜੀ
1644–1661
ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਇਲਾਜ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 8ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ
1661–1664
ਬਾਲ ਗੁਰੂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਮਾਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 9ਗੁਰੂ ਤੇਗ਼ ਬਹਾਦਰ ਜੀ
1664–1675
ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਰਾਖੇ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ → 10ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ
1675–1708
ਖ਼ਾਲਸੇ ਦੀ ਸਾਜਨਾ; ਆਖ਼ਰੀ ਦੇਹਧਾਰੀ ਗੁਰੂ
ਸਾਖੀ ਪੜ੍ਹੋ →🌟 ਦਸ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੋ — ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਰਤੀਬ ਵਿੱਚ ਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ?
❓ ਲੋਕ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ
ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸਨ?
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ (1469–1539), ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਬਾਨੀ।
ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦੇਹਧਾਰੀ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸਨ?
ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ। 1708 ਵਿੱਚ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੂੰ ਸਦਾ ਲਈ ਗੁਰੂ ਥਾਪਿਆ।
ਦਸ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਤਰਤੀਬ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹਨ?
ਦਸ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਤਰਤੀਬ ਵਿੱਚ ਹਨ: ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਅਮਰ ਦਾਸ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਰਾਮ ਦਾਸ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਇ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ, ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ।
ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ 11ਵੇਂ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਹਨ?
ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ, ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ, ਗਿਆਰ੍ਹਵੇਂ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਗੁਰੂ ਹਨ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 1708 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਗੱਦੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।
ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸਨ?
ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ 1661 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਅੱਠਵੇਂ ਗੁਰੂ ਬਣੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲਣ ਸਮੇਂ ਬਿਮਾਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ-ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ?
ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ 1606 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ, ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਸਿੱਖ ਸ਼ਹੀਦ ਸਨ, ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੇ 1675 ਵਿੱਚ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਮੰਨਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ।
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਕੀ ਹਨ?
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਕਿ ਸਭ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਬਰਾਬਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ਨਾਲ ਕਈ ਸਾਲ ਉਦਾਸੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਾ, ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕਿਰਤ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਵੰਡ ਕੇ ਛਕਣਾ ਸਿਖਾਇਆ।
ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਿਹੜੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਸਾਜਿਆ?
ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 1699 ਦੀ ਵਿਸਾਖੀ ਨੂੰ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਸਾਜਿਆ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਕਕਾਰ ਬਖ਼ਸ਼ੇ।
✅ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਜਾਂਚ
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਪੰਨੇ ਬਾਰੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ?
1. ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸਨ?
2. ਕਿਹੜੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ ਨੂੰ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਬਣਾਇਆ?