ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ — 6 ਨਵੰਬਰ 2026

ਹਰ ਸਵੇਰ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ (ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ), ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਹੁਕਮਨਾਮਾ — ਦਿਨ ਲਈ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਹੁਕਮ — ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਿਹਾ, ਅਰਥਾਂ ਸਹਿਤ।

ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ

ਹਰ ਸਵੇਰਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਨਵਾਂ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਹੁਕਮਦਿਨ ਲਈ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਂ ਸੇਧ
ਰਹਾਉ“ਠਹਿਰਾਉ” ਵਾਲੀ ਤੁਕ: ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਵ
3 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥ

ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ — 6 ਨਵੰਬਰ 2026

6 ਨਵੰਬਰ 2026

ਅੰਗ 864 · ਰਾਗੁ ਗੋਂਡ · Guru Arjan Dev Ji

ਗੋਂਡ ਮਹਲਾ ੫ ॥

go(n)dd mahalaa panjavaa ||

ਗੁਰੁ ਮੇਰੀ ਪੂਜਾ ਗੁਰੁ ਗੋਬਿੰਦੁ ॥

gur meree poojaa gur gobi(n)dh ||

(ਮੇਰਾ) ਗੁਰੂ (ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ ਹੀ) ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ (ਦੇਵ-) ਪੂਜਾ ਹੈ, (ਮੇਰਾ) ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ (ਦਾ ਰੂਪ) ਹੈ ।

ਗੁਰੁ ਮੇਰਾ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਗੁਰੁ ਭਗਵੰਤੁ ॥

gur meraa paarabraham gur bhagava(n)t ||

ਮੇਰਾ ਗੁਰੂ ਪਰਮਾਤਮਾ (ਦਾ ਰੂਪ) ਹੈ, ਗੁਰੂ ਬੜੀ ਸਮਰਥਾ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ ।

ਗੁਰੁ ਮੇਰਾ ਦੇਉ ਅਲਖ ਅਭੇਉ ॥

gur meraa dheau alakh abheau ||

ਉਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼-ਰੂਪ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੂਪ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਭੇਤ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ।

ਸਰਬ ਪੂਜ ਚਰਨ ਗੁਰ ਸੇਉ ॥੧॥

sarab pooj charan gur seau ||1||

ਮੈਂ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਗੁਰ-ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸਰਨ ਪਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪੂਜਦੀ ਹੈ ।੧।

ਗੁਰ ਬਿਨੁ ਅਵਰੁ ਨਾਹੀ ਮੈ ਥਾਉ ॥

gur bin avar naahee mai thaau ||

ਹੇ ਭਾਈ! (ਮਾਇਆ ਦੇ ਮੋਹ ਦੇ ਘੁੱਪ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚੋਂ ਬਚਣ ਲਈ) ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਸੁੱਝਦਾ (ਜਿਸ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਸਕਾਂ । ਸੋ)

ਅਨਦਿਨੁ ਜਪਉ ਗੁਰੂ ਗੁਰ ਨਾਉ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥

anadhin japau guroo gur naau ||1|| rahaau ||

ਮੈਂ ਹਰ ਵੇਲੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਨਾਮ ਹੀ ਜਪਦਾ ਹਾਂ (ਗੁਰੂ ਦੀ ਓਟ ਤੱਕੀ ਬੈਠਾ ਹਾਂ) ।੧।ਰਹਾਉ।

ਗੁਰੁ ਮੇਰਾ ਗਿਆਨੁ ਗੁਰੁ ਰਿਦੈ ਧਿਆਨੁ ॥

gur meraa giaan gur ridhai dhiaan ||

ਹੇ ਭਾਈ! ਗੁਰੂ ਹੀ ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਚਰਚਾ ਹੈ, ਗੁਰੂ (ਸਦਾ ਮੇਰੇ) ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਸਮਾਧੀ ਹੈ ।

ਗੁਰੁ ਗੋਪਾਲੁ ਪੁਰਖੁ ਭਗਵਾਨੁ ॥

gur gopaal purakh bhagavaan ||

ਗੁਰੂ ਉਸ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੈ ।

ਗੁਰ ਕੀ ਸਰਣਿ ਰਹਉ ਕਰ ਜੋਰਿ ॥

gur kee saran rahau kar jor ||

(ਆਪਣੇ) ਦੋਵੇਂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ (ਸਦਾ) ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ ਪਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ।

ਗੁਰੂ ਬਿਨਾ ਮੈ ਨਾਹੀ ਹੋਰੁ ॥੨॥

guroo binaa mai naahee hor ||2||

ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ ਸੁੱਝਦਾ ।੨।

ਗੁਰੁ ਬੋਹਿਥੁ ਤਾਰੇ ਭਵ ਪਾਰਿ ॥

gur bohith taare bhav paar ||

ਹੇ ਭਾਈ! ਗੁਰੂ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ।

ਗੁਰ ਸੇਵਾ ਜਮ ਤੇ ਛੁਟਕਾਰਿ ॥

gur sevaa jam te chhuTakaar ||

ਦੀ ਸਰਨ ਪਿਆਂ ਜਮਾਂ (ਦੇ ਡਰ) ਤੋਂ ਖ਼ਲਾਸੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।

ਅੰਧਕਾਰ ਮਹਿ ਗੁਰ ਮੰਤ੍ਰੁ ਉਜਾਰਾ ॥

a(n)dhakaar meh gur ma(n)tr ujaaraa ||

(ਮਾਇਆ ਦੇ ਮੋਹ ਦੇ) ਘੁੱਪ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਹੀ (ਆਤਮਕ ਜੀਵਨ ਦਾ) ਚਾਨਣ ਦੇਂਦਾ ਹੈ ।

ਗੁਰ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਗਲ ਨਿਸਤਾਰਾ ॥੩॥

gur kai sa(n)g sagal nisataaraa ||3||

ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ ਰਿਹਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪਾਰ-ਉਤਾਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।੩।

ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਪਾਈਐ ਵਡਭਾਗੀ ॥

gur pooraa paieeaai vaddabhaagee ||

ਹੇ ਭਾਈ! ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਗੁਰੂ ਮਿਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ।

ਗੁਰ ਕੀ ਸੇਵਾ ਦੂਖੁ ਨ ਲਾਗੀ ॥

gur kee sevaa dhookh na laagee ||

ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ ਪਿਆਂ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਪੋਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ।

ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਨ ਮੇਟੈ ਕੋਇ ॥

gur kaa sabadh na meTai koi ||

(ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ) ਗੁਰੂ ਦਾ ਸ਼ਬਦ (ਵੱਸ ਪਏ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ) ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ (ਆਤਮਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਉਜਾਰੇ ਨੂੰ) ਮਿਟਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ।

ਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਨਾਨਕੁ ਹਰਿ ਸੋਇ ॥੪॥੭॥੯॥

gur naanak naanak har soi ||4||7||9||

ਹੇ ਭਾਈ! ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ।੪।੭।੯।

🙏 ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਜਾਂ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਢਕਦੇ ਹਨ।

❓ ਲੋਕ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ

ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਹੁਕਮਨਾਮਾ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਾਕ ਜਾਂ ਮੁੱਖਵਾਕ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਵਿੱਚੋਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਿਨ ਲਈ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਂ ਸੇਧ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ

ਇਸ ਪੰਨੇ ’ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ (ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ), ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਲਿਪੀਅੰਤਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਰਥਾਂ ਸਹਿਤ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਹਰ ਸਵੇਰ ਨਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਕਦੋਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਇਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਤੜਕੇ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਵਾਲੇ ਅੰਗ ਦੇ ਸਿਖਰ ’ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਸ਼ਬਦ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਸ਼ਬਦ ਪਿਛਲੇ ਅੰਗ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਾਠ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਹਾਉ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?

ਰਹਾਉ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ “ਠਹਿਰੋ”। ਰਹਾਉ ਵਾਲੀ ਤੁਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਸੁਨੇਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸੇ ’ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਮੈਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?

ਹਾਂ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿੱਖ ਸਵੇਰੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਢੱਕ ਕੇ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?

ਹਾਂ। “ਪਿਛਲਾ ਦਿਨ” ਬਟਨ ਨਾਲ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਿੱਛੇ ਜਾਓ।

ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਰਥਾਂ ਸਹਿਤ ਕਿੱਥੇ ਪੜ੍ਹਾਂ?

ਇਸੇ ਪੰਨੇ ’ਤੇ। “ਅਰਥ” ਹੇਠਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਚੁਣੋ ਅਤੇ ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਪ੍ਰੋ. ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਰਥਾਂ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ। ਹਿੰਦੀ ਜਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਰਥ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

🧭 ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ